Chorzów – czy warto tu przyjechać i co właściwie można zobaczyć w tym mieście? Okazuje się, że całkiem sporo.

To właśnie w Chorzowie znajduje się Park Śląski – zielone płuca aglomeracji, na którego terenie działa Górnośląski Park Etnograficzny, czyli skansen gromadzący drewnianą zabudowę z okolicznych terenów. Aby zobaczyć zabytkowe centrum, wybrałam się na spacer ulicą Wolności. Z kolei na pasjonatów zabytków poprzemysłowych czekają Muzeum Hutnictwa oraz Szyb Prezydent.

Spis treści:

Chorzów - Park Śląski
Park Śląski w Chorzowie

Wróciłam do Chorzowa po kilku latach. Chciałam sprawdzić jak się zmienił i odświeżyć wspomnienia. Na zwiedzanie przeznaczyłam dwa dni. Sam Park Śląski jest ogromny i spacer po nim potrafi nieźle zmęczyć, a pozostałe atrakcje miasta są na tyle oddalone, że trzeba do nich dojechać. Oczywiście, jeśli wpadniecie tu przejazdem, najważniejsze punkty można “odhaczyć” w jeden dzień.

Kilka zdań z historii Chorzowa

Chorzów leży na Górnym Śląsku otoczony m.in. przez Katowice, Świętochłowice, Bytom i Siemianowice Śląskie. Miasto powstało w latach 30. XX wieku z połączenia miasta Królewska Huta oraz dwóch gmin wiejskich. Choć status miejski ma od niedawna, ślady historii sięgają średniowiecza, gdy wydobywano tu rudy ołowiu i srebra. Jednak prawdziwy rozkwit nadszedł pod koniec XVIII wieku kiedy odkryto złoża węgla.

Wkrótce po odkryciu złóż powstały zakłady przemysłowe, w tym jedna z najnowocześniejszych jak na owe czasy Huta Królewska (królewska bo finansowana ze skarbu Królestwa Prus), którą oficjalnie otwarto w 1802 roku oraz liczne kopalnie. Budowa zakładów na zawsze zmieniła krajobraz okolicy. Wraz z przemysłem błyskawicznie wzrosła liczba mieszkańców, a niewielka osada przeobraziła się w prężny ośrodek robotniczy.

Park Śląski i jego atrakcje

Zanim powstał Park Śląski, krajobraz przedstawiał przygnębiający widok. Znajdowały się tu poprzemysłowe hałdy, odpady górnicze, biedaszyby, bagna i wysypiska wszystkiego co niepotrzebne. Decyzja o przekształceniu terenu w jeden z największych parków w Europie zapadła w 1950 roku.

Zdewastowany przez przemysł teren zaczęto przywracać do życia sadząc wiele drzew, krzewów i wytyczając alejki. Jako jedne z pierwszych parkowych budowli powstały Kręgi Taneczne, na których odbywały się potańcówki. Z czasem pojawiły się kolejne obiekty: Planetarium, Wesołe Miasteczko, Stadion oraz Ogród Zoologiczny.

W 1967 roku dołączyła do nich kolejna atrakcja, czyli nizinna kolejka linowa “Elka”. Powstał też Ośrodek Sportów Wodnych nad Dużym Stawem, gdzie na chętnych czekały kajaki, rowerki wodne, a nawet rejs motorówką.

Na stronie www.parkslaski.pl sprawdź ceny biletów i godziny otwarcia atrakcji położonych na terenie Parku Śląskiego.

Aktualnie Park Śląski przechodzi gruntowną rewitalizację.

Park Śląski
Park Śląski w Chorzowie
Park Śląski w Chorzowie
Aleja w Parku Śląskim
Park Śląski w Chorzowie
Park Śląski w Chorzowie
Chorzów
Restauracja nad stawem

Kolejka linowa “Elka”

Podobno kolejka linowa “Elka” jest najdłuższą kolejką nizinną w Europie. Przebiega nad parkiem, pozwalając podziwiać z góry większość parkowych obiektów, również wybiegi dla zwierząt w zoo.

Kolejka ma trzy stacje i docelowo będą czynne trzy odcinki. Obecnie można przejechać ze stacji przy Stadionie Śląskim do Legendii (Wesołego Miasteczka) oraz z Legendii do Planetarium. Otwarcie ostatniego odcinka, łączącego Planetarium ze Stadionem Śląskim planowane jest na grudzień 2026 roku. Warto jednak pamiętać, że każdy odcinek budowano odrębnie, więc przejechanie pętli nad parkiem wymaga przesiadek. Dodatkową atrakcją jest możliwość wyboru między gondolą a czteroosobową kanapą, co kto woli.

Park Śląski w Chorzowie - kolejka linowa "Elka"
Kolejka linowa “Elka” nad parkiem

Planetarium Śląskie

Wybudowane w 1955 roku Planetarium niedawno przeszło gruntowną modernizację i zmieniło się w nowoczesny Park Nauki. Wewnątrz czekają nie tylko różnego rodzaju pokazy, ale i interaktywne ekspozycje z astronomii lub geofizyki, gdzie można poczuć trzęsienie ziemi a także przeżyć symulowany lot w kosmos.

Ja ograniczyłam swój pobyt do spaceru po otoczeniu budowli, które również świetnie się prezentuje. Jeśli jednak zechcecie odpocząć w środku, w holu działa przyjemna kawiarnia.

Park Śląski w Chorzowie - Planetarium
Planetarium

Śląski Ogród Zoologiczny

Tutejsze Śląski Ogród Zoologicznych to ogromna przestrzeń pełna okazałych drzew, gdzie mieszkają setki zwierząt. Jednymi z ciekawszych, a może bardziej zwracających uwagę są: żyrafa, słoń indyjski, nosorożec, tygrys syberyjski czy gepard. Dodatkową atrakcją, szczególnie dla najmłodszych, jest Dolina Dinozaurów z pełnowymiarowymi rekonstrukcjami gadów.

Ciekawostka: Wchodząc do ZOO warto zwrócić uwagę na główną bramę, która została tu przeniesiona ze Świerklańca. Prowadziła tam na teren wspaniałego pałacu zwanego “Małym Wersalem”.

Zajrzyj do mojego wcześniejszego wpisu, w którym opisałam co pozostało ze dawnej rezydencji w Świerklańcu.

Park Śląski w Chorzowie - ZOO
ZOO w Chorzowie – brama sprowadzona ze Świerklańca

Legendia – Śląskie Wesołe Miasteczko

Śląskie Wesołe Miasteczko (działające obecnie pod nazwą Legendia) to najstarszy lunapark w Polsce. W latach swojej świetności przyciągał tłumy – ludzie przyjeżdżali z całej Polski aby spędzić tam czas. W 1978 roku zainstalowano Diabelski Młyn, który działa do dziś i jest jednym z najlepszych punktów widokowych na okolicę.

Sama korzystałam z tutejszych karuzel już dosyć dawno temu, ale słysząc śmiech dzieci dobiegający zza ogrodzenia, to wciąż dobre miejsce na rodzinny wypad.

Skansen – Górnośląski Park Etnograficzny

Wchodząc na teren Górnośląskiego Parku Etnograficznego przenoszę się w świat tradycyjnej, drewnianej architektury. Cały teren jest zadbany, zielony i pełen przestrzeni, co sprawia, że spacer po nim to czysta przyjemność.

Podczas spaceru zaglądałam do wnętrz dawnych chałup, by zobaczyć, jak wyglądało codzienne życie mieszkańców dawnej wsi. Oprócz tradycyjnych domów mieszkalnych oglądałam m.in. młyn, wiejską szkołę, kuźnię, spichlerz czy drewniany wiatrak.

Chorzowski skansen zgromadził prawie 70 zabytkowych obiektów. Jednym z najbardziej wartościowych zabytków jest drewniany kościół z XVIII wieku. Innymi ciekawymi zabytkami są m. in. spichlerz z 1818 roku wybudowany bez użycia gwoździ, wiatrak typu “koźlak” czy garbarnia, gdzie odtworzono dawny warsztat.

W głębi skansenu funkcjonuje Karczma u Brożka, więc można zrobić sobie chwilę przerwy w zwiedzaniu.

Górnośląski Park Etnograficzny w Chorzowie
Górnośląski Park Etnograficzny
Górnośląski Park Etnograficzny
Wnętrze budynku
Górnośląski Park Etnograficzny
Kapliczka
Górnośląski Park Etnograficzny
Spichlerz
Chorzów
Wnętrze Karczmy u Brożka

Stadion Śląski

Będąc w parku nie sposób pominąć Stadionu Śląskiego. Dla chętnych przygotowano dwie trasy zwiedzania z przewodnikiem – krótką oraz długą. Ale można tylko wejść na punkt widokowy aby spojrzeć na całą płytę i trybuny.

Punkt widokowy jest dostępny od poniedziałku do niedzieli w godzinach od 7:00 do 18:00. Oczywiście wejście jest możliwe tylko wtedy, gdy na obiekcie nie odbywają się akurat imprezy lub mecze. Harmonogram wydarzeń sprawdź na www.superautostadionslaski.pl

Park Śląski w Chorzowie
Duży Staw a w oddali stadion

Ciekawe zakątki Parku Śląskiego

Centrum parku stanowi Duży Staw połączony z kanałem. Jak to w takich miejscach bywa, wokół ciągnie się wiele alejek, są ławki, punkty gastronomiczne, przez co spotykam tu najwięcej spacerowiczów. W sąsiedztwie mieści się także Kąpielisko “Fala”.

Park Śląski w Chorzowie
Duży Staw

Park jest jednak na tyle ogromny, że można tu znaleźć wiele urokliwych i spokojniejszych zakątków. Mnie szczególnie spodobał się Ogród Japoński z szumiącym strumykiem spływającym po kamieniach. Obok znajdowało się Rosarium – obecnie w trakcie modernizacji. Spacerując dalej natrafiłam na Wielką Łąkę oraz tuż obok na Ogród Mozaikowy.

Park Śląski w Chorzowie
Ogród Japoński
Park Śląski w Chorzowie
Ogród Japoński

Gdy przeszłam na północ od Dużego Stawu odnalazłam zupełnie inną przestrzeń. Natrafiłam na Cichy Zakątek, który rzeczywiście okazał się cichy i spokojny. A po przekroczeniu alei Harcerskiej trafiłam wprost na niewielki staw, nad którym czuwa rzeźba Perkoza. Tuż obok znajduje się Ogród Bylinowy, choć w trakcie mojego pobytu był już nieco przekwitnięty.

Park Śląski w Chorzowie
Staw z Perkozem
Chorzów
Park Śląski

Przechodząc dalej zatrzymałam się przy Dużym Kręgu Tanecznym gdzie na wejściu stoją rzeźby roztańczonych dziewczyn. Gdy rozejrzycie się w okolicznych alejkach, znajdziecie zabytkową rzeźbę górnika – górnik jest nieco przybrudzony, a może taki ma być.

Natrafiam też na zakątek ze stawem i świątynią Petrycha. A na zakończenie odkryłam Galerię Rzeźby Śląskiej, gdzie wśród zieleni ustawiono około 30 rzeźb wykonanych głównie z kamienia.

Park Śląski w Chorzowie
Krąg Taneczny
Park Śląski w Chorzowie
Tańczące dziewczyny
Park Śląski w Chorzowie
Świątynia Petrycha
Park Śląski w Chorzowie
Galeria Rzeźby Śląskiej

Rynek i ulica Wolności w Chorzowie

W Chorzowie jest plac zwany Rynkiem, ale nie taki jak zwykle sobie wyobrażamy. Kiedy tam przyszłam, sama zastanawiałam się czy o to miejsce chodzi. Są tu ławki, trochę zieleni, fontanna i… estakada przebiegająca tuż nad środkiem placu. Wybudowany w latach 70. XX wieku prawie 400-metrowy wiadukt urody temu miejscu raczej nie dodaje (aby go wznieść wyburzono część kamienic). Jeśli jednak spojrzeć na to z przymrużeniem oka – to prawdopodobnie jedyny w Polsce rynek częściowo zadaszony przez estakadę. Dawniej, w XIX wieku, był tu targ miejski, który z czasem zamieniono w skwer z alejkami, drzewami i kwiatowymi rabatami.

Tuż przy Rynku rozpoczyna się ulica Wolności, czyli główny deptak miasta. Ulica jest wyłączona z ruchu samochodowego, jeżdżą nią tylko tramwaje. Spacerując warto spoglądać w górę by obejrzeć elewacje zabytkowych kamienic. Ozdobą ulicy jest gmach Poczty Głównej wzniesiony w latach 1891-1892. Jego elewacja wykończona jest czerwoną i zieloną dekoracyjną cegłą.

Rynek w Chorzowie
Rynek w Chorzowie
Chorzów
Ulica Wolności
Chorzów
Budynek Poczty Głównej
Chorzów
Jedna z kamienic

Z ulicy Wolności skierowałam się w stronę Muzeum Hutnictwa, po drodze mijając Pomnik Powstańca Śląskiego.

O Powstaniach Śląskich można dowiedzieć się więcej w pobliskim muzeum w Świętochłowicach – zajrzyj do mojego wpisu o tym muzeum.

Chorzów
Pomnik Powstańca Śląskiego

Muzeum Hutnictwa

Moim kolejnym przystankiem było Muzeum Hutnictwa, utworzone na terenie dawnej Huty Kościuszko (pierwotnie Huty Królewskiej). To miejsce, w którym poznałam proces powstawania stali, obróbki i zastosowania. W muzeum można zobaczyć autentyczne maszyny hutnicze, w tym potężny młot parowy.

Ciekawe okazały się nagrania z opowieściami dawnych pracowników, które pozwalają poczuć atmosferę pracy w tym przemyśle. Muzeum ma też elementy interaktywne gdyby ktoś zaplanował wizytę z dziećmi.

Godziny otwarcia: sprawdź na www.muzeumhutnictwa.pl
Bilet: normalny 21 zł, ulgowy 15 zł;

Muzeum Hutnictwa w Chorzowie
Muzeum Hutnictwa w Chorzowie
Muzeum Hutnictwa w Chorzowie
Wnętrze muzeum

Najstarsza kolonia robotnicza w Chorzowie

Zwiedziłam dawną hutę, ale gdzieś przecież musieli mieszkać robotnicy. Wybudowane dla nich domy znajduję w pobliżu, między innymi przy ulicach: Teodora Kalidego, Augustyna Świdra, Pudlerskiej czy 23 Czerwca. To właśnie tutaj powstała jedna z najstarszych kolonii robotniczych na Górnym Śląsku, której początki sięgają 1798 roku.

Początkowo były to wyłącznie parterowe budynki wzniesione według pionierskiego pomysłu – budowano je z bloczków powstałych z żużla wielkopiecowego. Widoczna obecnie czerwona cegła to efekt późniejszych przebudów, kiedy budynki nadbudowano o piętra.

Najbardziej znanym budynkiem jest Dom Kalidego. To w nim w 1801 roku urodził się wybitny rzeźbiarz Teodor Erdmann Kalide – artysta rzeźby odlewanej. Do dzisiaj można obejrzeć jego dzieła, takie jak śpiący lew na rynku w Bytomiu czy lew czuwający przed Willą Caro w Gliwicach.

Chorzów - kolonia robotnicza
Kolonia robotnicza w Chorzowie
Chorzów - kolonia robotnicza
Budynek w dzielnicy robotniczej
Chorzów - kolonia robotnicza
Kolonia robotnicza

Szyb Prezydent

Na koniec mojego zwiedzania Chorzowa udałam się w miejsce, gdzie stoi Szyb Prezydent. To żelbetowa wieża wyciągowa wybudowana w 1932 roku na potrzeby dawnej Kopalni Węgla Kamiennego “Prezydent” (późniejszej KWK “Polska”).

Na wieży znajduje się punkt widokowy. Niestety w trakcie mojego pobytu obiekt był zamknięty, bo na pewno pokonałabym te 200 schodów by spojrzeć na miasto z góry. Warto pamiętać, że wieża otwarta jest od kwietnia do października. Wstęp bezpłatny.

Wokół szybu stworzono ładnie zrewitalizowany teren rekreacyjny. Są tu ławki, plac zabaw, siłownia plenerowa oraz skatepark. To dobre miejsce aby podsumować wycieczkę po Chorzowie.

Chorzów - Szyb Prezydent
Szyb Prezydent w Chorzowie
Najczęściej zadawane pytania

Ile czasu przeznaczyć na zwiedzanie Chorzowa?

Na spokojne zwiedzanie najlepiej przeznaczyć dwa dni. Już sam spacer po Parku Śląskim, zwiedzanie skansenu, Zoo, przejazd “Elką” czy seans w Planetarium wypełni cały dzień. Można oczywiście wybrać najciekawsze punkty zobaczyć miasto w jeden dzień.

Czy w chorzowskich atrakcjach przysługują zniżki dla seniorów?

Tak, przysługują zniżki dla seniorów.

Jak najlepiej poruszać się między Parkiem Śląskim a zabytkowym centrum Chorzowa?

Najwygodniej i najszybciej można przemieszczać się tramwajami lub autobusami komunikacji miejskiej (ZTM), które kursują bardzo często wzdłuż ulicy Chorzowskiej i Katowickiej.

Gdzie dalej?

W najbliższej okolicy koniecznie zajrzyj do Muzeum Śląskiego w Katowicach. Jeśli lubisz podziemne trasy dobrym pomysłem będzie zwiedzanie Sztolni Królowa Luiza w Zabrzu. Natomiast jednym z najładniejszych miast w tym regionie z zabytkowym rynkiem są Gliwice. A w Tarnowskich Górach zwiedzisz zabytki z listy UNESCO.

Inne miejsca, które odwiedziłam, zobacz na mojej mapie podróży.

Tags:

Related Article

Subskrybuj
Powiadom o
guest

0 Komentarze
Najstarsze
Najnowsze Najwięcej głosów
0
Chętnie poznam Twoje przemyślenia, skomentuj.x

SENIORKA Z PLECAKIEM